بهداشت در ارتودنسی؛ ۱۰ نکته طلایی برای دندان‌های سالم

رعایت بهداشت در ارتودنسی یکی از اصلی ترین مواردی است که در طول دوره درمان باید به آن توجه ویژه شود. باید توجه داشته باشید که ارتودنسی یکی از حساس ترین درمان ها برای دندان ها است. برخی از افراد اگر نتوانند بهداشت در طول ارتودنسی را رعایت کنند ممکن است پس از درمان با دندان های پوسیده مواجه شوند. در این مقاله می خواهیم به 7 نکته اساسی و ضروری برای رعایت بهداشت در طول ارتودنسی بپردازیم.

اهمیت بهداشت دهان قبل از شروع درمان ارتودنسی

رعایت بهداشت دهان و دندان قبل از شروع درمان ارتودنسی اهمیت زیادی دارد، چون وجود هرگونه پوسیدگی، التهاب لثه یا جرم می‌تواند روند درمان را با مشکل مواجه کند. اگر دندان‌ها و لثه‌ها سالم نباشند، نصب براکت‌ها باعث تشدید درد، عفونت یا خونریزی لثه می‌شود و حتی ممکن است درمان ارتودنسی به تعویق بیفتد. به همین دلیل، قبل از شروع ارتودنسی دندان باید دندان‌ها کاملا بررسی، جرم‌گیری و در صورت نیاز ترمیم شوند تا دهان در وضعیت مناسبی قرار بگیرد.

وقتی بهداشت دهان از ابتدا به‌درستی رعایت شود، دندان‌ها آمادگی بیشتری برای حرکت دارند و نتیجه درمان هم بهتر و ماندگارتر خواهد بود. مسواک زدن منظم، استفاده از نخ دندان و توجه به سلامت لثه‌ها کمک می‌کند براکت‌ها بدون دردسر روی دندان‌ها قرار بگیرند و بیمار در طول درمان کمتر دچار مشکل شود. در واقع، رعایت بهداشت قبل از ارتودنسی یک قدم مهم برای داشتن لبخندی سالم و نتیجه‌ای موفق در پایان درمان است.

اگر در مورد رعایت بهداشت در دوران ارتودنسی سوالی دارید فرم زیر را پر کنید تا خانم دکتر نگار حدادی با شما در ارتباط باشد.

اهمیت رعایت بهداشت در طول درمان ارتودنسی

رعایت بهداشت دهان و دندان در طول درمان ارتودنسی اهمیت بیشتری نسبت به حالت عادی دارد، چون براکت‌ها و سیم‌ها می‌توانند محل تجمع مواد غذایی و پلاک شوند. اگر تمیز کردن دندان‌ها به‌درستی انجام نشود، احتمال پوسیدگی دندان، التهاب و خونریزی لثه افزایش پیدا می‌کند و این مشکلات می‌تواند هم سلامت دهان را به خطر بیندازد و هم روند درمان ارتودنسی را طولانی‌تر کند.

وقتی بهداشت دهان در طول ارتودنسی جدی گرفته شود، دندان‌ها سالم می‌مانند و نتیجه نهایی درمان هم زیباتر خواهد بود. مسواک زدن منظم بعد از هر وعده غذایی، استفاده از نخ دندان مخصوص ارتودنسی و دهان‌شویه کمک می‌کند اطراف براکت‌ها تمیز بماند و از ایجاد لک‌های سفید یا بوی بد دهان جلوگیری شود. در واقع، رعایت بهداشت در این دوران نقش مهمی در حفظ سلامت دندان‌ها و رسیدن به یک لبخند مرتب و سالم دارد.

روش های رعایت بهداشت در ارتودنسی

رعایت بهداشت دهان و دندان در دوران ارتودنسی فقط به مسواک زدن ساده ختم نمی‌شود و نیاز به دقت و نظم بیشتری دارد. چون وجود براکت و سیم باعث می‌شود مواد غذایی راحت‌تر بین دندان‌ها گیر کند، باید از روش‌های درست و اصولی برای تمیز نگه داشتن دهان استفاده کرد تا دندان‌ها سالم بمانند و نتیجه درمان هم بهترین حالت ممکن باشد.

مسواک زدن هنگام استفاده از براکت ها

به خصوص در طول درمان ارتودنسی، دندان های خود را چهار بار در روز مسواک بزنید تا از تجمع ذرات غذا در دندان ها و بریس های خود جلوگیری کنید. برای سالم ماندن دندان ها در زمان ارتودنسی لازم است در چهار نوبت زیر دندان های خود را مسواک بزنید.

• صبح بعد از صبحانه
• بعد از ناهار یا درست بعد از مدرسه
• بعد از شام
• موقع خواب

استفاده از نخ دندان مخصوص ارتودنسی

نخ دندان در دوران ارتودنسی شاید کمی سخت‌تر باشد، اما نقش بسیار مهمی در تمیز نگه داشتن بین دندان‌ها دارد. نخ دندان‌های مخصوص ارتودنسی یا سوپرفلاس طوری طراحی شده‌اند که راحت‌تر از زیر سیم عبور می‌کنند.

اگر از نخ دندان استفاده نشود، مواد غذایی بین دندان‌ها باقی می‌ماند و به مرور باعث پوسیدگی یا التهاب لثه می‌شود. حتی اگر مسواک زدن را به‌خوبی انجام دهید، باز هم نخ دندان برای تمیز کردن فضاهای بین دندانی ضروری است. بهتر است حداقل یک بار در روز، ترجیحا شب‌ها قبل از خواب، از نخ دندان استفاده کنید. با کمی تمرین، این کار ساده‌تر می‌شود و به بخشی از روتین روزانه شما تبدیل خواهد شد.

هنگام استفاده از براکت ، نخ دندان کشیدن به زمان و صبر بیشتری نیاز دارد، اما مهم است که هر روز نخ دندان بکشید. توصیه می‌کنیم شب‌ها نخ دندان بکشید تا از تمیزی دندان‌هایتان قبل از رفتن به رختخواب مطمئن شوید. در زمان استفاده از بریس ها به خصوص در ارتودنسی ثابت مواد غذایی می تواند در میان براکت ها گیر کرده و به مرور زمان باعث پوسیدگی این دندان ها شود. برای آشنایی با بهترین متخصص ارتودنسی این مقاله را بخوانید.

برای نخ دندان کشیدن با وجود براکت ها از یک نخ قابل استفاده مجدد برای کشیدن نخ دندان زیر سیم براکت های خود استفاده کنید. طول کمی از نخ را از زیر سیم اصلی رد کنید و میان دندان ها براکت ها را پاک کنید. از اطراف سیم کمانی خود مراقبت کنید و نخ دندان را به شدت اطراف آن نخ نزنید یا فشار زیادی به آن وارد نکنید. درباره برگشت نتیجه ارتودنسی بخوانید.

استفاده از دهان‌ شویه مناسب

دهان‌ شویه می‌تواند مکمل خوبی برای مسواک و نخ دندان در دوران ارتودنسی باشد. دهان‌شویه‌ها به کاهش باکتری‌ها، جلوگیری از التهاب لثه و خوشبو شدن دهان کمک می‌کنند. انتخاب دهان‌شویه مناسب اهمیت زیادی دارد. بهتر است با نظر دندانپزشک از دهان‌ شویه‌ای استفاده کنید که متناسب با شرایط دهان و ارتودنسی شما باشد و باعث خشکی یا حساسیت نشود.

استفاده منظم از دهان‌ شویه، به‌خصوص قبل از خواب، کمک می‌کند نقاطی که ممکن است با مسواک یا نخ دندان به‌خوبی تمیز نشده‌اند، ضدعفونی شوند و سلامت دهان حفظ شود. برای کاهش التهاب لثه ها و گونه ها ناشی از اتصال براکت ها ، پیشنهاد می کنیم از دهان شویه ضد عفونی کننده پراکسید هیدروژن استفاده کنید. این شستشو به جلوگیری از عفونت و کاهش تحریکاتی که ممکن است از بریس های شما ایجاد شود کمک می کند. دهان خود را با مقدار کمی دهانشویه هیدروژن پراکسید به مدت یک دقیقه بشویید و سپس آن را تف کنید.

فلوراید

یکی از راه کار های کارآمد برای رفع پلاک و بدون پوسیدگی، استفاده از خمیر دندان حاوی فلوراید و دهان‌شویه دو بار در روز است. بر اساس مطالعات انجام شده، مسواک زدن دو بار در روز با خمیر دندان حاوی فلوراید در پیشگیری از پوسیدگی دندان موثرتر از مسواک زدن تنها یک بار در روز است. بهترین زمان برای مسواک زدن و استفاده از دهانشویه صبح و قبل از خواب است.

فلوراید در واقع به انعطاف پذیری دندان ها در برابر اسیدهای تولید شده پس از نوشیدن یا خوردن کمک می کند. همچنین به جایگزینی مواد معدنی از دست رفته در مراحل اولیه پوسیدگی دندان کمک می کند. درباره عفونت دندان بخوانید.

تمیز کردن ارتودنسی متحرک

به عنوان بخشی از برنامه منظم مسواک زدن و نخ دندان کشیدن، دستگاه متحرک خود را هر روز مسواک بزنید. از آنجایی که ذرات غذا و پلاک می توانند مانند دندان های شما روی دستگاه شما جمع شوند، دستگاه را روزانه خیس کنید. یک قرص تمیزکننده نگهدارنده را در یک لیوان آب لوله کشی در دمای اتاق حل کنید و روزی یک بار دستگاه خود را در آن خیس کنید. درباره دیپ بایت بخوانید.

رعایت تغذیه مناسب در دوران ارتودنسی

نوع غذایی که در دوران ارتودنسی مصرف می‌کنید، تاثیر مستقیم روی بهداشت دهان دارد. غذاهای چسبنده و شیرین مثل شکلات، تافی و آدامس راحت‌تر به براکت‌ها می‌چسبند و تمیز کردن آن‌ها سخت‌تر است. مصرف زیاد مواد قندی می‌تواند خطر پوسیدگی دندان را افزایش دهد، به‌خصوص زمانی که تمیز کردن دندان‌ها دشوارتر شده است. بهتر است مصرف این خوراکی‌ها را محدود کنید و بعد از خوردن آن‌ها حتما دهان را تمیز کنید.

در عوض، خوردن میوه‌ها و سبزیجات نرم، لبنیات و مواد غذایی سالم به حفظ سلامت دندان‌ها کمک می‌کند و فشار کمتری هم به براکت‌ها وارد می‌شود.

مراجعه منظم به دندانپزشک و متخصص ارتودنسی

مراجعه‌های منظم به دندانپزشک در دوران ارتودنسی فقط برای تنظیم سیم‌ها نیست. این جلسات فرصت خوبی برای بررسی سلامت دندان‌ها و لثه‌ها هم هستند.

دندانپزشک می‌تواند در صورت وجود پلاک، التهاب یا شروع پوسیدگی، خیلی زود مشکل را تشخیص دهد و از پیشرفت آن جلوگیری کند. این موضوع باعث می‌شود درمان ارتودنسی بدون دردسر و وقفه ادامه پیدا کند. همچنین در این مراجعات، نکات بهداشتی متناسب با وضعیت دهان شما آموزش داده می‌شود تا بتوانید بهتر از دندان‌هایتان مراقبت کنید و نتیجه درمان را به بهترین شکل حفظ کنید.

نحوه مسواک زدن و رعایت بهداشت در ارتودنسی 

نحوه مسواک زدن و رعایت بهداشت در ارتودنسی کمی متفاوت‌تر از حالت عادی است، چون براکت‌ها و سیم‌ها باعث می‌شوند ذرات غذا راحت‌تر لای دندان‌ها گیر کنند. اگر تمیز کردن دهان به‌درستی انجام نشود، خیلی زود پوسیدگی دندان، التهاب لثه و لک‌های سفید روی دندان‌ها ایجاد می‌شود. به همین دلیل یاد گرفتن روش درست مسواک زدن در دوران ارتودنسی اهمیت زیادی دارد.

برای شروع، بهتر است از مسواک مخصوص ارتودنسی یا مسواک با برس نرم استفاده کنید. این نوع مسواک‌ها طوری طراحی شده‌اند که بتوانند اطراف براکت‌ها و زیر سیم‌ها را بهتر تمیز کنند. مسواک را با زاویه حدود ۴۵ درجه روی دندان قرار دهید و با حرکات آرام و کوتاه، ابتدا بالای براکت‌ها و بعد پایین آن‌ها را مسواک بزنید. فشار زیاد نه‌تنها مفید نیست، بلکه ممکن است به لثه‌ها آسیب بزند.

در زمان مسواک زدن، عجله نداشته باشید و تمام سطوح دندان‌ها را تمیز کنید. سطح جلویی، پشتی و حتی سطح جونده دندان‌ها هم باید مسواک زده شوند. هر قسمت را چند ثانیه با دقت تمیز کنید تا مطمئن شوید پلاک و باقی‌مانده غذا از اطراف براکت‌ها پاک شده است. توصیه می‌شود بعد از هر وعده غذایی مسواک بزنید، اما اگر این امکان نبود، حداقل روزی دو تا سه بار این کار را انجام دهید.

رعایت بهداشت در ارتودنسی فقط به مسواک محدود نمی‌شود. استفاده از نخ دندان مخصوص ارتودنسی یا سوپرفلاس برای تمیز کردن بین دندان‌ها ضروری است، چون مسواک به تنهایی به این فضاها دسترسی ندارد. همچنین دهان‌شویه مناسب می‌تواند به کاهش باکتری‌ها و جلوگیری از التهاب لثه کمک کند و دهان را تمیزتر نگه دارد.

در مورد جویدن آدامس با ارتودنسی بیشتر بدانید.

عوارض عدم رعایت بهداشت در زمان ارتودنسی

همانطور که می بینید، بسیار مهم است که به طور منظم دندان ها و لثه های خود را تمیز کنید. حتی در فضاهای تنگ بین براکت‌ها، سیم‌ها و سایر وسایل براکت‌ها اهمیت دارد. همه این ها برای پیشگیری از تشکیل پلاک است . افزایش تجمع باکتری ها و پلاک در میان دندان ها می تواند عوارضی برای فرد به همراه داشته باشد که شامل :

• پوسیدگی دندان
• التهاب لثه (و سایر بیماری های لثه).
• عفونت
• بوی بد دهان

تجمع باکتری و پلاک روی دندان ها می تواند اسیدی ایجاد نماید که باعث لکه و آسیب دائمی بر مینای دندان می شود.در طول درمان ارتودنسی خود، مسواک زدن، نخ دندان کشیدن، و تمیز کردن دندان و لوازم خانگی کافی را به عنوان بخشی از برنامه روزانه خود قرار دهید تا از مشکلات بعدی جلوگیری شود.

برای کسب اطلاعات بیشتر درباره عوارض ارتودنسی دندان حتما این مقاله را بخوانید! در انتهای این مقاله می توانید سوالات خود را در بخش نظرات از دکتر نگار حدادی بپرسید.

سخن پایانی

درمان ارتودنسی زمانی نتیجه ایده‌آل می‌دهد که مراقبت از دهان و دندان به اندازه خود درمان جدی گرفته شود. تمیز نگه داشتن دندان‌ها در این دوره کمک می‌کند نه‌تنها لبخندی مرتب‌تر داشته باشید، بلکه از مشکلاتی مثل پوسیدگی، بوی بد دهان و آسیب به لثه‌ها هم دور بمانید. با ایجاد عادت‌های درست بهداشتی و توجه روزانه به سلامت دهان، می‌توان مسیر ارتودنسی را با آرامش طی کرد و در پایان، از نتیجه‌ای سالم و زیبا لذت برد.

سوالات متداول